Aktualności

Tarnów stolicą myśli newmanowskiej – relacja z Tarnowskich Dni Newmana

Posłuchaj artykułu
Audio generowane przez AI (ElevenLabs) i może zawierać błędy
Loading the Elevenlabs Text to Speech AudioNative Player...

W dniach 17 i 18 kwietnia 2026 roku Tarnów stał się miejscem wyjątkowego spotkania nauki i wiary. Tarnowskie Dni Newmana, zorganizowane pod hasłem „J.H. Newman. Przewodnik po drogach prawdy”, zgromadziły badaczy, duchownych i świeckich pragnących zgłębić dziedzictwo św. Johna Henry’ego Newmana – niedawno ogłoszonego Doktorem Kościoła i patronem edukacji.

Wydarzenie miało dwudniowy, zróżnicowany charakter. Pierwszy dzień, o profilu naukowo-duszpasterskim, odbywał się w gościnnych progach Kongregacji Oratorium św. Filipa Neri. Był to czas modlitwy oraz wprowadzenia w biografię i duchowość „Świętego Intelektualisty”. Drugi dzień przeniósł obrady do Auli Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie, gdzie podczas sesji akademickich analizowano filozoficzne i teologiczne aspekty jego myśli. Konferencję zasadniczo zorganizowały dwie instytucje: Diecezja Tarnowska (szczególnie Wydział Duszpasterstwa Małżeństw i Rodzin tarnowskiej Kurii) oraz Wydział Teologiczny Sekcja w Tarnowie UPJP II w Krakowie. Inicjatywa ta była swego rodzaju bezpośrednią odpowiedzią na decyzję papieża Leona XIV o wyniesieniu Newmana do godności Doktora Kościoła, co tarnowskie środowisko naukowe odczytało jako wezwanie do poszukiwania „nowych map nadziei” we współczesnej edukacji. Konferencję zainaugurowały wystąpienia gospodarzy, którzy podkreślili wagę newmanowskiego poszukiwania prawdy w dzisiejszym świecie.

Ks. dr hab. Grzegorz Baran, prof. UPJPII (Dziekan Wydziału Teologicznego Sekcji w Tarnowie), w słowie wstępnym przywołał osobistą misję świętego:

„<Mam swoją misję. Jestem ogniwem w łańcuchu, spoiwem łączącym osoby. On nie stworzył mnie na próżno. Będę czynił dobro, będę wykonywał jego pracę. Będę aniołem pokoju, głosicielem prawdy w moim własnym miejscu, jeśli trzymam się jego przykazań i służę mu swym powołaniem.> (Rozmyślania i modlitwy). [...] Rozpoczęta przez św. Johna Henriego Newmana misja w jego ziemskim życiu posiada swoją kontynuację również i dziś. Pozostawiając nam bowiem intelektualną spuściznę, będąc obecnym pośród nas duchowo, ciągle jest dla nas spoiwem łączącym osoby, ciągle jest – poprzez swoje dzieła – głosicielem prawdy i pokoju. Dzisiejsza konferencja naukowa, która gromadzi nas razem w Auli Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie, jest tego niezaprzeczalnym świadectwem

Ksiądz Dziekan powitał także znamienitych gości, zaproszonych prelegentów i wszystkich, którzy zgromadzili się na konferencji.

Następnie zostało odczytane Słowo Biskupa Tarnowskiego Andrzeja Jeża – Wielkiego Wicekanclerza Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Dokonał tego ks. Piotr Cebula – jeden z organizatorów i pomysłodawca newmanowskiej konferencji.

Kolejny wystąpił ks. prof. dr hab. Robert Tyrała (Rektor UPJP II w Krakowie), który wskazał na Newmana jako przewodnika dla pedagogów i studentów:

„To bardzo dobra idea, by przybliżyć tego wyjątkowego patrona wszystkim, którzy zajmują się wychowaniem, edukacją, nauką i poszukiwaniem prawdy. [...] Mówił do nas papież, że kto studiuje podnosi wzrok z dołu do góry. A także, że powinniśmy zachować jedność tego, co dzieje się w aulach uniwersyteckich, z przemianą życia. Namawiał nas, byśmy nie bali się pytać i szukać odpowiedzi. Postawił też przykład życia właśnie kardynała Johna Henry'ego Newmana, jego myślenia o tym, że wiedza mnoży się, gdy jest dzielona z innymi, a w rozmowie umysłów rozpala się płomień prawdy”.

Rektor UPJP II, ks. Robert Tyrała, wyraził w swym przemówieniu wdzięczność organizatorom konferencji, w tym ks. Piotrowi Cebuli, „który szczególnie umiłował sobie właśnie Newmana”; w ten kontekście Ksiądz Rektor podkreślił, że to właśnie jego pasja zrodziła tę „bardzo dobrą ideę”, czyli zorganizowaną w środowisku tarnowskim konferencję naukową poświęconą Johnowi Henriemu Newmanowi.

W czasie konferencji osoba i twórczość św. Johna Henriego Newmana były przybliżane w pierwszej kolejności przez zaproszonych prelegentów z różnych środowisk naukowych z Polski: dra hab. Pawła Kłoczowskiego, prof. UKEN (Kraków), dra hab. Sebastiana Gałeckiego, prof. UJD (Częstochowa), prof. dra hab. Jana Kłosa (KUL). Pośród prelegentów znalazł się także ks. dr Piotr Cebula, reprezentujący tarnowskie środowisko naukowe

Międzynarodowy charakter Tarnowskich Dni Newmana oraz wpisanej w nie konferencji naukowej pozwolił spojrzeć na Newmana jako na postać, której myśl skutecznie odpowiada na współczesne kryzysy cywilizacyjne. Prelegenci z USA i Wielkiej Brytanii zgodnie wskazywali, że nauczanie Świętego jest swoistym „lekarstwem” na zamęt naszych czasów.

Chris Cimorelli, Elizabeth Huddleston oraz Daniel Michaels z amerykańskiego National Institute for Newman Studies (NINS) przedstawili Newmana jako postać łączącą serce z rozumem. Opisali oni ogromny wysiłek digitalizacji jego dzieł, który umożliwił całemu światu dostęp do jego listów i pism, zaznaczając, że ta „konkretna służba” instytutu ma na celu formację wiernych zdolnych stawiać czoła wyzwaniom sekularyzmu.

Z kolei ks. George Bowen z Londynu przybliżył kard. Newmana jako wielkiego wychowawcę, który traktował studentów z niezwykłą godnością i szacunkiem. Podkreślił on, że dla Newmana zawód nauczyciela to przede wszystkim powołanie religijne, polegające na prowadzeniu uczniów „z cieni i obrazów ku prawdzie”. W tym ujęciu, lekarstwem Newmana jest „łagodne światło” nadziei, które pozwala rozproszyć pesymizm współczesnego świata.

Wykłady gości z Europy dopełniły obrazu Świętego. Ks. Philip Geister z Uppsali opisał drogę Newmana do Szwecji, kraju silnie zsekularyzowanego, gdzie jednak jego myśl o jedności wiary i rozumu zainspirowała powstanie katolickiej uczelni. Ks. Mateusz Bugno z Uniwersytetu Navarry przedstawił Newmana jako „człowieka Eucharystii”, ukazując, jak głęboka pobożność eucharystyczna była fundamentem jego rozwoju teologicznego i osobistej świętości.

Zakończone Tarnowskie Dni Newmana potwierdziły, że Święty Kardynał jest przewodnikiem niezwykle aktualnym. Jego wezwanie Cor ad cor loquitur (Serce mówi do serca) stało się w Tarnowie żywym doświadczeniem wspólnoty poszukującej prawdy o Bogu i człowieku.

Tarnowskie Dni Newmana [17-18.04.2026 r.]