Aktualności

Dzień 16 maja 2026 roku zapisze się złotymi zgłoskami w historii Diecezji Tarnowskiej oraz ziemi dąbrowskiej. Podczas uroczystej Mszy Świętej, kościół parafialny pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny Szkaplerznej w Dąbrowie Tarnowskiej został oficjalnie i publicznie ogłoszony Bazyliką Mniejszą. Uroczystej liturgii przewodniczył ksiądz kardynał Stanisław Dziwisz, a wraz z nim przy ołtarzu stanęli pasterz diecezji tarnowskiej biskup Andrzej Jeż, zaproszeni arcybiskupi, biskupi oraz licznie zgromadzeni kapłani. Wydarzenie to zgromadziło rzesze wiernych, przedstawicieli życia konsekrowanego oraz władz państwowych i samorządowych, stanowiąc przejmujący dowód żywotności tutejszego Kościoła.

Podniesienie kościoła do godności bazyliki mniejszej posiada głębokie znaczenie teologiczne i eklezjalne. Wiara i pobożność chrześcijan w dużym stopniu przyczyniły się do tego, by wzniesione w ciągu wieków świątynie stawały się piękniejsze i godniejsze. Papieże od przeszło stu lat obdarzają tym szczególnym tytułem wyróżniające się kościoły na znak ich głębokiej więzi z kościołem rzymskim oraz z osobą następcy świętego Piotra.

Nadanie tej godności przez Ojca Świętego Leona XIV nakłada na dąbrowską parafię określone obowiązki i daje wielkie przywileje. Do głównych zobowiązań należą staranne przygotowywanie i godne sprawowanie świętej liturgii, częstsze niż tylko w święta głoszenie Słowa Bożego, prowadzenie stałej formacji liturgicznej wiernych oraz studiowanie i upowszechnianie dokumentów papieża i Stolicy Apostolskiej, ze szczególnym uwzględnieniem tych odnoszących się do liturgii.

Z tytułem bazyliki związane są również wyjątkowe przywileje duchowe. Wierni, którzy nabożnie nawiedzą bazylikę i wezmą udział w obrzędach lub odmówią Modlitwę Pańską i Wyznanie Wiary, mogą pod zwykłymi warunkami, takimi jak spowiedź sakramentalna, przystąpienie do Stołu Pańskiego i modlitwa w intencji Ojca Świętego, uzyskać odpust zupełny. Przywilej ten przysługuje w rocznicę poświęcenia tejże bazyliki, w dniu liturgicznego obchodu uroczystości jej tytułu, czyli Najświętszej Maryi Panny Szkaplerznej, w uroczystość świętych apostołów Piotra i Pawła, w rocznicę nadania kościołowi tytułu Bazyliki Mniejszej, a także raz w roku w dniu ustalonym przez miejscowego ordynariusza oraz raz w roku w dniu dowolnie wybranym przez każdego z wiernych.

Dodatkowo, symbolem tej łączności z papieżem są skrzyżowane klucze, czyli znak papieski, który odtąd może być używany jako ornament na chorągwiach, sprzętach liturgicznych oraz na pieczęci zarządu bazyliki. Na zakończenie dzisiejszej liturgii ksiądz kardynał, na mocy władzy przekazanej przez Penitencjarię Apostolską, udzielił papieskiego błogosławieństwa połączonego z odpustem zupełnym. W dowód wdzięczności za ten wielki dar, po Komunii Świętej całe zgromadzenie odśpiewało uroczysty hymn dziękczynny Ciebie Boga wysławiamy.

Uroczystość rozpoczęła się od przemówienia biskupa ordynariusza Andrzeja Jeża, który przypomniał długą i pełną poświęcenia historię budowy dąbrowskiej świątyni. Biskup podkreślił, że choć w diecezji wciąż odbywają się konsekracje nowych kościołów, to każda taka chwila jest owocem dążenia wspólnoty, aby pośród ludzkich domostw wznosił się również Dom Boży. Pasterz diecezji przypomniał wydarzenia sprzed dokładnie sześćdziesięciu jeden lat, kiedy to 16 maja 1965 roku mieszkańcy przeżywali konsekrację tego monumentalnego kościoła przez biskupa Jerzego Ablewicza. Biskup ordynariusz zacytował słowa swojego wielkiego poprzednika:

„Gdy stoję przed wami, przychodzą mi na myśl trzy świątynie. Pierwsza to ta, którą wybudowaliście. Druga to ta, którą Bóg będzie wznosił w waszych duszach przy chrzcielnicy, przy kratkach konfesjonału i przy ołtarzu. Trzecia to ta, do której prowadzi droga również przez tę świątynię wybudowaną przez was. Tą świątynią jest niebo.”

Nawiązując do tych słów, biskup Andrzej Jeż zaznaczył, że od kilku pokoleń droga ku niebu dla mieszkańców Dąbrowy Tarnowskiej prowadzi właśnie przez to miejsce, a dzisiejszy tytuł bazyliki przypomina o zadaniu wznoszenia żywej świątyni w duszach wiernych. Wyraził głęboką ufność, że ustanowienie bazyliki uczyni to miejsce centrum szczególnego oddziaływania duchowego w całym regionie Powiśla.

Biskup ordynariusz wyraził wdzięczność Ojcu Świętemu Leonowi XIV oraz Dykasterii do spraw Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów. Serdecznie powitał przewodniczącego liturgii, księdza kardynała Stanisława Dziwisza, dziękując mu za wieloletnią życzliwość i obecność w ważnych momentach dla Diecezji Tarnowskiej.

Kluczowym i niezwykle podniosłym momentem obrzędu było publiczne odczytanie dekretu Stolicy Apostolskiej. Kanclerz kurii diecezjalnej w Tarnowie, ksiądz dr hab. Robert Kantor, odczytał oficjalny dokument przyznający kościołowi pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny Szkaplerznej tytuł Bazyliki Mniejszej.

Wygłoszona przez księdza kardynała Stanisława Dziwisza homilia była niezwykłym świadectwem wiary świętego Andrzeja Boboli oraz jednością Kościoła powszechnego. Hierarcha rozpoczął od nakreślenia wagi historycznego momentu, w którym się znaleźliśmy:

„Przede wszystkim jeszcze raz chciałbym wyrazić radość, że mogę razem z wami modlić się i sprawować Eucharystię w dniu, w którym na mocy i decyzji Ojca Świętego Leona XIV (...) kościół pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny Szkaplerznej w Dąbrowie Tarnowskiej zostaje ogłoszony Bazyliką Mniejszą. Nie ulega wątpliwości, że dzisiejsze wydarzenie zostanie zapisane jako jedno z najważniejszych w dziejach parafii sięgających swymi początkami XV wieku, a także w historii obecnej murowanej świątyni wzniesionej w pierwszych dwudziestu latach po II wojnie światowej, a konsekrowanej przez biskupa Jerzego Ablewicza.”

Kardynał zwrócił następnie uwagę na głębokie więzy łączące Archidiecezję Krakowską z Diecezją Tarnowską, podkreślając historyczne i duchowe dziedzictwo obu ziem:

„Podobnie jak obecna Diecezja Tarnowska łączy nas wspólna wielowiekowa historia, wspólna droga wiary, nadziei i miłości. Łączy nas święty biskup krakowski i męczennik Stanisław, rodem ze Szczepanowa, który spoczął na Wawelu. Łączy nas święta królowa Jadwiga, spoczywająca również w katedrze wawelskiej. Razem żyjemy i trudzimy się w jednej metropolii, metropolii krakowskiej, w cieniu sanktuarium Bożego Miłosierdzia.”

Głównym motywem homilii stała się postać świętego Andrzeja Boboli, którego wspomnienie liturgiczne przypadało w dniu uroczystości. Kaznodzieja złożył serdeczne życzenia imieninowe biskupowi ordynariuszowi, a następnie przybliżył sylwetkę świętego męczennika, wskazując go jako wzór poszukiwania życiowej misji:

„Znalazł odpowiedź na fundamentalne pytanie, ważne dla każdego i każdej z tu obecnych. Co możemy uczynić dla Chrystusa, który za nas oddał życie i potrzebuje nas, by w podzielonym i rozdartym świecie głosić Ewangelię. Ewangelię miłości, przebaczenia, pojednania i pokoju, o którym współcześnie tak bardzo mówi i głosi obecny papież Leon XIV. Święty Andrzej oddał na służbę Bogu wszystkie swoje zalety umysłu i serca, podejmując zlecane mu przez przełożonych prace duszpasterskie.”

Nawiązując bezpośrednio do nadania kościołowi tytułu bazyliki, co stanowi szczególny znak łączności z papiestwem, kardynał ukazał męczeńską śmierć świętego Andrzeja jako owoc jego niezłomnej wierności Biskupowi Rzymu:

„Nasz święty Andrzej jako męczennik oddał życie, bo nie wyrzekł się wierności Ojcu Świętemu, wierząc i uznając prymat Biskupa Rzymu, zastępcy Chrystusa na ziemi. Zależało mu ogromnie na tym, by podzieleni od wieków chrześcijanie przezwyciężyli podziały, wyrzekli się wzajemnych uprzedzeń i wrogości. Bo tylko stanowiąc jeden i niepodzielny Kościół, możemy dawać wiarygodne świadectwo. Świadectwo Ewangelii w podzielonym i niespokojnym świecie, w którym przez całe wieki, aż do naszych czasów, przelewana jest braterska krew.”

Homilię zakończyło uroczyste wezwanie do ufnej modlitwy w intencjach współczesnego świata, pokoju oraz duszpasterzy Kościoła:

„Módlmy się za Ojca Świętego Leona XIV, aby umacniał braci w wierze, przewodził odważnie Kościołowi i był niestrudzonym orędownikiem pokoju w naszym podzielonym i pogrążonym w chaosie świecie. (...) Prośmy, by również dzięki naszej wierze, nadziei i miłości wzrastała i umacniała się na ziemi wiara, Królestwo Boże, królestwo miłości, solidarności i pokoju.”

Na zakończenie uroczystości głos zabrał proboszcz parafii, ksiądz Stanisław Cyran. W swoim przemówieniu podkreślił, że wyśpiewane przed chwilą dziękczynne Te Deum wyraża dumę i głęboką wdzięczność całej wspólnoty za historyczny akt ogłoszenia kościoła bazyliką. Zauważył, że dzień 16 maja 2026 roku staje się klamrą spinającą pokolenia, łącząc dzisiejsze wydarzenie z konsekracją dokonaną dokładnie sześćdziesiąt jeden lat temu przez arcybiskupa Jerzego Ablewicza.

Proboszcz skierował wyrazy synowskiej miłości i modlitwy pod adresem Ojca Świętego Leona XIV za włączenie parafii do papieskiej rodziny. Słowa najgłębszego podziękowania złożył księdzu kardynałowi Stanisławowi Dziwiszowi za przewodniczenie liturgii i wygłoszone Słowo Boże, które uświetniło uroczystość i przypomniało o dziedzictwie świętego Jana Pawła II. Zwracając się do biskupa ordynariusza Andrzeja Jeża, podziękował za jego ojcowskie wsparcie i zaufanie, dzięki którym myśl o wyniesieniu świątyni do godności bazyliki mogła się zrealizować.